Bijzonder verlof: wat is wettelijk en wat regelt de cao?

Een medewerker vraagt een vrije dag voor iets persoonlijks en wil weten of die wordt doorbetaald.

Wouter Kabbes

Directeur en oprichter van Timebutler

Bijgewerkt op

Gepubliceerd op · 6 minuten lezen

Bruid met een boeket roze en witte bloemen naast de bruidegom

Kort antwoord

Bijzonder verlof is verlof voor een persoonlijke gebeurtenis die geen vakantie en geen ziekte is, zoals een bruiloft, een verhuizing of een uitvaart. De wet kent geen aparte regeling “bijzonder verlof”: wat een medewerker krijgt, staat in de cao, je bedrijfsregeling of de arbeidsovereenkomst. Daarnaast gelden wel de wettelijke verlofvormen, zoals calamiteitenverlof bij een overlijden.

Wanneer heeft een medewerker recht op bijzonder verlof?

Een medewerker heeft recht op bijzonder verlof als de cao, een bedrijfsregeling of de arbeidsovereenkomst dat toekent. Veelvoorkomende redenen zijn een eigen huwelijk, een verhuizing, een jubileum of de uitvaart van een familielid. Hoeveel dagen het zijn en of het verlof betaald is, verschilt per cao. Staat er niets over in de afspraken, dan is er geen recht op bijzonder verlof.

Dat is anders bij de wettelijke verlofvormen. Die gelden voor iedere medewerker, ook zonder cao.

Welk verlof is wettelijk geregeld?

De Wet arbeid en zorg regelt een aantal verlofvormen waar elke medewerker recht op heeft. Dit is de stand in 2026:

VerlofDuurBetaling
Calamiteiten- en kort verzuimverlofzo lang als nodigloon loopt volledig door
Zwangerschaps- en bevallingsverlofminimaal 16 wekenuitkering via UWV, 100%
Geboorteverlof partner1 keer de wekelijkse werkuren, binnen 4 weken na de geboortewerkgever betaalt volledig door
Aanvullend geboorteverlofmaximaal 5 keer de wekelijkse werkuren, binnen 6 maandenuitkering UWV, maximaal 70% van het dagloon
Adoptie- en pleegzorgverlofmaximaal 6 wekenuitkering UWV, 70% van het dagloon
Ouderschapsverlof26 keer de wekelijkse werkuren, tot het kind 8 jaar iseerste 9 weken in het eerste levensjaar 70% via UWV, de rest onbetaald
Kortdurend zorgverlof2 keer de wekelijkse werkuren per jaarminimaal 70% van het loon
Langdurend zorgverlof6 keer de wekelijkse werkuren per jaaronbetaald

Een cao mag ruimere afspraken maken. Het kabinet werkt aan een nieuwe Verlofwet die deze regels overzichtelijker maakt, met als streefdatum 2028. Tot die tijd gelden de regels hierboven.

Hoeveel dagen verlof bij overlijden?

Bij het overlijden van een familielid neemt een medewerker calamiteiten- of kort verzuimverlof op, zo lang als nodig is. Voor het regelen van de uitvaart van een direct familielid zijn dat volgens de Rijksoverheid vaak een paar dagen. Er geldt geen vast aantal dagen en geen maximum per jaar. Het loon loopt door.

Het verlof geldt bij het overlijden van een bloedverwant of aanverwant in de rechte lijn of in de tweede graad van de zijlijn. Dat zijn bijvoorbeeld ouders, kinderen, broers, zussen, grootouders en kleinkinderen, en die van de partner.

Veel cao’s noemen wel een vast aantal dagen voor een overlijden of uitvaart. Kijk daarom eerst in je cao. Geeft die meer dan de wet, dan geldt de cao.

Krijgt een medewerker verlof voor een verhuizing of bruiloft?

Alleen als de cao, de bedrijfsregeling of de arbeidsovereenkomst dat zegt. De wet geeft geen verlof voor een verhuizing, een eigen huwelijk of een jubileum. In veel cao’s staat wel een dag verlof voor een verhuizing en een of twee dagen voor een eigen huwelijk, maar dat verschilt per sector.

Valt je bedrijf niet onder een cao en heb je niets afgesproken, dan neemt een medewerker hiervoor gewone vakantiedagen op. Je kunt er als werkgever ook zelf voor kiezen om een dag extra te geven. Leg zo’n afspraak dan vast, zodat iedereen in je team dezelfde regel krijgt.

Mag je bijzonder verlof weigeren?

Een redelijk verzoek om calamiteiten- of kort verzuimverlof mag je niet weigeren. De medewerker meldt het verlof zo snel mogelijk, met een inschatting van hoe lang het duurt. Achteraf mag je vragen om aan te tonen dat het verlof nodig was.

Bij bijzonder verlof uit de cao bepalen de voorwaarden in die cao of je het kunt weigeren. Bij vakantiedagen gelden weer andere regels: daar mag je alleen weigeren bij gewichtige redenen. Hoe dat werkt, lees je in het artikel over een verlofaanvraag weigeren.

Hoe handel je een aanvraag goed af?

Een aanvraag voor bijzonder verlof komt vaak onverwacht. Met een vaste werkwijze voorkom je discussie.

  1. Kijk welke regel van toepassing is: wettelijk verlof, cao of eigen bedrijfsregeling.
  2. Stel vast of het verlof betaald of onbetaald is.
  3. Registreer het verlof apart van vakantiedagen, zodat het verlofsaldo klopt.
  4. Vraag bij calamiteitenverlof pas achteraf om een bewijs, niet vooraf.
  5. Pas het rooster aan en laat het team weten wie er afwezig is.

Let vooral op stap 3. Wordt bijzonder verlof afgeschreven van de vakantiedagen, dan klopt het saldo niet meer en volgt er later discussie. Een goede verlofregistratie houdt de soorten verlof uit elkaar, zodat je per medewerker ziet wat er is opgenomen en wat er nog over is.

Hoe Timebutler helpt bij verlof

In Timebutler vraagt een medewerker verlof aan in de app en keur jij het goed of af. Het verlofsaldo wordt automatisch bijgewerkt bij opname, en de verlofopbouw wordt berekend op basis van de contracturen. Medewerkers zien hun eigen verlofuren terug in de app, dus de vraag “hoeveel dagen heb ik nog?” hoef je niet meer te beantwoorden.

Hoe je verlof in het dashboard verwerkt, staat in de kennisbank onder Verlof in het dashboard. Gemaakt voor teams zonder HR-afdeling of IT-ondersteuning: eenvoudige bediening, geen training nodig. Je probeert Timebutler 30 dagen gratis, zonder betaalgegevens, voor € 3,- per medewerker per maand.

Veelgestelde vragen

Wanneer krijg je bijzonder verlof?

Bijzonder verlof krijg je als de cao, een bedrijfsregeling of de arbeidsovereenkomst het toekent, bijvoorbeeld bij een eigen huwelijk, een verhuizing of een uitvaart. De wet kent geen algemene regeling voor bijzonder verlof. Wel geldt voor iedereen calamiteiten- en kort verzuimverlof, onder meer bij het overlijden van een familielid.

Hoeveel vrije dagen krijg je bij overlijden?

Wettelijk krijg je calamiteiten- of kort verzuimverlof zo lang als nodig is, met doorbetaling van het loon. Voor het regelen van een uitvaart zijn dat vaak een paar dagen. Er is geen vast aantal dagen in de wet. Veel cao’s noemen wel een vast aantal; dat geldt dan als het meer is.

Heb je recht op verlof bij het overlijden van je vader?

Ja. Een ouder is een bloedverwant in de rechte lijn, dus een medewerker kan calamiteiten- of kort verzuimverlof opnemen voor de periode die nodig is, zoals het regelen van de uitvaart. Het loon loopt door. De cao kan een vast aantal dagen toekennen.

Krijg je een vrije dag als je gaat verhuizen?

Niet volgens de wet. Verhuisverlof bestaat alleen als het in de cao, de bedrijfsregeling of de arbeidsovereenkomst staat. Veel cao’s geven een dag. Staat er niets, dan neemt de medewerker een vakantiedag op of spreek je samen iets anders af.

Is bijzonder verlof betaald?

Dat hangt af van de soort verlof. Calamiteitenverlof en geboorteverlof van een week betaal je als werkgever volledig door. Bij aanvullend geboorteverlof, adoptieverlof en betaald ouderschapsverlof betaalt UWV een uitkering. Of bijzonder verlof uit de cao betaald is, staat in die cao.

Bronnen

Wouter Kabbes

Geschreven door

Directeur en oprichter van Timebutler. Begon met een digitale prikklok na een discussie over overuren bij een vorige werkgever. Bouwt sinds 2015 samen met klanten aan Timebutler, voor uren, roosters en verlof in het mkb. Schrijft over de regels en de praktijk achter roosters, uren en verlof.

De gids ‘Bijzonder verlof: wat is wettelijk en wat regelt de cao?’ is gemaakt door Timebutler. Timebutler geeft MKB-werkgevers in Nederland en België grip op uren, roosters en verlof. Meer inzichten op timebutler.nl/verlofregistratie/.

Klaar om te starten met Timebutler?

Grip op uren, roosters en verlof, binnen 5 minuten live.

30 dagen gratis, zonder betaalgegevens

Pushmelding van Timebutler dat het nieuwe rooster klaarstaat, met een dienst van 12:00 tot 20:00 in de bediening