Waar moet een rooster aan voldoen? De regels en een checklist

Je maakt het rooster voor de komende weken en wilt zeker weten dat het klopt met de wet. Een checklist helpt je bij elk nieuw rooster.

Wouter Kabbes

Directeur en oprichter van Timebutler

Bijgewerkt op

Gepubliceerd op · 10 minuten lezen

Tablet met een weekplanning in blauwe blokken op een houten bureau met koffie

Kort antwoord

Een rooster moet voldoen aan de Arbeidstijdenwet: maximaal 12 uur per dienst en 60 uur per week, minimaal 11 uur rust tussen twee diensten en 36 uur rust per week, en een pauze bij diensten langer dan 5,5 uur. Je maakt het rooster 28 dagen van tevoren bekend. Voor jongeren, zwangere medewerkers en nachtdiensten gelden extra regels.

Wat zijn de wettelijke regels voor mijn werkrooster?

De wettelijke regels voor je werkrooster staan in de Arbeidstijdenwet: een medewerker werkt maximaal 12 uur per dienst en 60 uur per week. Gemiddeld mag dat over 4 weken niet boven 55 uur per week komen en over 16 weken niet boven 48 uur. Tussen twee diensten zit minimaal 11 uur rust (Rijksoverheid).

OnderwerpNormMeetperiode
Arbeidstijd per dienstmax. 12 uurper dienst
Arbeidstijd per weekmax. 60 uurper week
Gemiddelde per weekmax. 55 uurover 4 weken
Gemiddelde per weekmax. 48 uurover 16 weken
Dagelijkse rustmin. 11 aaneengesloten urenper 24 uur
Wekelijkse rustmin. 36 aaneengesloten urenper week
Pauze bij dienst langer dan 5,5 uurmin. 30 minutenper dienst
Pauze bij dienst langer dan 10 uurmin. 45 minutenper dienst

Een cao kan strengere afspraken bevatten dan de wet. Kijk dus altijd welke cao voor jouw bedrijf geldt. Alle normen op een rij, met de uitzonderingen, vind je op onze pagina over de Arbeidstijdenwet 2026.

Wanneer moet een werkrooster bekend zijn?

Een werkrooster moet 28 dagen van tevoren bekend zijn, tenzij je cao of je afspraken met de medewerker iets anders regelen. Vereist de aard van het werk dat je later plant, dan maak je 28 dagen vooraf in elk geval bekend wanneer de rust begint, en de precieze werktijden minimaal 4 dagen van tevoren.

Een rooster dat pas een week van tevoren verschijnt, voldoet dus niet zomaar. Medewerkers moeten hun leven kunnen plannen, bijvoorbeeld de kinderopvang of een tweede baan.

Wanneer mag een werkgever het rooster wijzigen?

Of een werkgever het rooster na bekendmaking mag wijzigen, hangt af van de cao, de arbeidsovereenkomst en wat een goed werkgever redelijkerwijs mag vragen. De Arbeidstijdenwet regelt alleen wanneer je het rooster bekendmaakt, niet wanneer je het daarna nog mag veranderen.

Overleg daarom met de medewerker, zorg voor een goede reden en weeg diens persoonlijke omstandigheden mee. Leg vast wie met welke wijziging heeft ingestemd.

Een cao kan een vergoeding voor een late roosterwijziging regelen. Staat daar niets over in jouw cao of arbeidsovereenkomst, dan geeft de wet zelf geen bedrag.

Welke rusttijden moet je inplannen?

In je rooster plan je minimaal 11 aaneengesloten uren rust tussen twee diensten en 36 aaneengesloten uren rust per week. De dagelijkse rust mag eens per 7 dagen worden ingekort tot 8 uur als het werk dat nodig maakt. De wekelijkse rust mag je ook regelen als 72 uur per 14 dagen, in blokken van minimaal 32 uur (Rijksoverheid).

Een klassieke fout is de sluitdienst gevolgd door de openingsdienst. Wie om 23:00 uur stopt en om 07:00 uur weer begint, heeft 8 uur rust. Dat mag hooguit eens per week.

Ook zondagen horen bij de rust: een medewerker heeft recht op minimaal 13 vrije zondagen per jaar, tenzij de cao of een bedrijfsregeling anders bepaalt en de medewerker ermee instemt.

Welke pauzes horen in het rooster?

Bij een dienst langer dan 5,5 uur plan je minimaal 30 minuten pauze in, die je mag splitsen in twee keer een kwartier. Duurt de dienst langer dan 10 uur, dan is het minimaal 45 minuten, te splitsen in pauzes van minimaal een kwartier. Pauze is geen arbeidstijd; je cao of arbeidsovereenkomst kan wel doorbetaling regelen (Rijksoverheid).

Wat zijn de regels voor nachtdiensten?

Voor nachtdiensten geldt een maximum van 10 uur per dienst als een medewerker regelmatig ’s nachts werkt. Incidenteel mag een nachtdienst 12 uur duren, maximaal 5 keer per 2 weken en 22 keer per jaar (Rijksoverheid). Een dienst is een nachtdienst als iemand meer dan 1 uur werkt tussen 00:00 en 06:00 uur.

Na een nachtdienst volgt extra rust:

  1. Eindigt de dienst na 02:00 uur, dan minimaal 14 uur rust (eens per week mag dat 8 uur zijn, als het werk dat nodig maakt).
  2. Eindigt de dienst voor 02:00 uur, dan minimaal 11 uur rust.
  3. Na 3 of meer nachtdiensten achter elkaar minimaal 46 uur rust.

Welke regels gelden voor jongeren en zwangere medewerkers?

Jongeren van 16 en 17 jaar werken maximaal 9 uur per dienst en 45 uur per week, gemiddeld 40 uur per week over 4 weken. Schooltijd telt mee als arbeidstijd. Ze werken niet tussen 23:00 en 06:00 uur en hebben dagelijks minimaal 12 uur rust. Bij meer dan 4,5 uur werk krijgen ze minimaal een half uur pauze.

Denk aan de horeca of de retail: een scholier die de sluitdienst tot middernacht draait, mag dat niet.

Een zwangere medewerker kun je niet verplichten tot nachtdiensten, tenzij je aannemelijk maakt dat dat redelijkerwijs niet van je kan worden gevraagd. Ook kun je haar niet verplichten tot meer dan 10 uur per dienst, en ze heeft recht op een regelmatig werk- en rustpatroon en extra pauzes (artikel 4:5 Arbeidstijdenwet). Kijk voordat je gaat plannen wie in je team onder deze groepen valt.

Gelden er andere regels voor oproepkrachten?

Voor oproepkrachten gelden dezelfde werk- en rusttijden als voor vaste medewerkers. Anders zijn de regels rond het oproepen zelf. Roep je iemand minder dan 4 dagen van tevoren op, dan hoeft de oproepkracht niet te komen. Trek je een oproep binnen 4 dagen in of verander je de tijden, dan heeft de medewerker recht op loon over de geplande uren.

Werkt iemand al een jaar op oproepbasis, dan bied je binnen een maand een contract aan met vaste uren, minimaal het gemiddelde van de afgelopen 12 maanden. Heeft een oproepkracht geen vast aantal uren (een nulurencontract of min-maxcontract), of een contract van minder dan 15 uur per week zonder vaste werktijden, dan betaal je per oproep minimaal 3 uur loon, ook als de dienst korter duurt (artikel 7:628a BW). De details staan bij Ondernemersplein. Alles over contracten, oproeptermijnen en vaste uren lees je in de regels voor een oproepcontract.

Checklist: waar moet een rooster aan voldoen?

Een rooster moet voldoen aan de normen voor werktijd, rust, pauzes en nachtdiensten, aan de extra regels voor jongeren en zwangere medewerkers, en aan je cao. Loop deze tien punten na voordat je een nieuw rooster deelt; elk punt hoort bij een regel uit dit artikel.

  1. Geen dienst langer dan 12 uur, geen week boven de 60 uur.
  2. Gemiddeld niet boven 55 uur per week over 4 weken en 48 uur over 16 weken.
  3. Tussen elke twee diensten minimaal 11 uur rust (hooguit eens per week 8 uur).
  4. Elke week 36 uur aaneengesloten rust, of 72 uur per 14 dagen.
  5. Pauze ingepland bij diensten langer dan 5,5 uur en langer dan 10 uur.
  6. Nachtdiensten maximaal 10 uur bij regelmatig nachtwerk, met de rust erna.
  7. Jongeren onder 18 niet tussen 23:00 en 06:00 uur, maximaal 9 uur per dienst.
  8. Geen verplichte nachtdiensten voor zwangere medewerkers.
  9. Rooster 28 dagen van tevoren gedeeld, of wat je cao voorschrijft.
  10. Afwijkende cao-regels verwerkt en wijzigingen met instemming vastgelegd.

Over fouten bij het plannen zelf lees je meer in de veelgemaakte fouten bij roosteren.

Wat de Nederlandse Arbeidsinspectie controleert

De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert of je je aan de Arbeidstijdenwet houdt, ook onaangekondigd of na een melding van een medewerker. Daarbij kijkt de inspectie naar je registratie van arbeids- en rusttijden. Die bewaar je 52 weken. Ontbreekt een deugdelijke registratie, dan is het boetenormbedrag € 10.000. Meer over het handhavingsbeleid lees je bij de Nederlandse Arbeidsinspectie.

Het rooster laat zien wat je van plan was, de registratie wat er echt gewerkt is, en beide moeten kloppen.

Zo houd je je rooster op orde in Timebutler

Maak je een online rooster in Timebutler, dan zie je de beschikbaarheid die je team via de app doorgeeft terwijl je plant. Je deelt het rooster en je team krijgt een pushmelding. Doe dat minimaal 28 dagen van tevoren.

Medewerkers bieden diensten aan elkaar aan via de app, en jij keurt de ruil goed. Open diensten bied je aan zodat mensen zich kunnen inschrijven. Met de digitale prikklok klokken medewerkers in en uit op tablet, telefoon of pc, per minuut vastgelegd. Zo heb je naast het rooster ook de registratie van wat er echt gewerkt is, klaar om te exporteren naar Excel of PDF.

Timebutler controleert je rooster niet op de Arbeidstijdenwet. Je ziet wel per medewerker hoeveel uren er zijn ingeroosterd: het balkje kleurt rood bij te veel uren ten opzichte van het contract. De rusttijden en de cao-regels loop je zelf na met de checklist hierboven. Hoe je het rooster deelt, lees je in zo deel je het rooster met je team in Timebutler.

Gemaakt voor teams zonder HR-afdeling of IT-ondersteuning: eenvoudige bediening, geen training nodig.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de wettelijke regels voor mijn werkrooster?

Je rooster past binnen de Arbeidstijdenwet: maximaal 12 uur per dienst en 60 uur per week, minimaal 11 uur rust tussen diensten en 36 uur rust per week. Gemiddeld werkt iemand niet meer dan 55 uur per week over 4 weken en 48 uur over 16 weken. Het rooster maak je 28 dagen vooraf bekend.

Wanneer moet een werkrooster bekend zijn?

Een werkrooster moet uiterlijk 28 dagen van tevoren bekend zijn, als je cao of arbeidsovereenkomst niets anders regelt. Vereist de aard van het werk een kortere termijn, dan maak je 28 dagen vooraf bekend wanneer de rust begint en de precieze werktijden minimaal 4 dagen van tevoren.

Mag mijn werkgever mijn rooster binnen 24 uur wijzigen?

Een werkgever mag het rooster niet zomaar binnen 24 uur wijzigen. De Arbeidstijdenwet regelt alleen de bekendmaking, 28 dagen vooraf (4 dagen als het werk dat vereist). Of een latere wijziging mag, hangt af van cao, arbeidsovereenkomst en goed werkgeverschap. Gaat de medewerker akkoord, leg dat vast. Je cao kan een vergoeding voor late wijzigingen regelen.

Hoeveel uur rust moet er tussen twee diensten zitten?

Tussen twee diensten zit minimaal 11 aaneengesloten uren rust. Eens per 7 dagen mag dat worden ingekort tot 8 uur als het werk dat nodig maakt. Na een nachtdienst die na 02:00 uur eindigt geldt minimaal 14 uur rust. Voor jongeren van 16 en 17 jaar is de dagelijkse rust minimaal 12 uur.

Mag je 6 dagen per week werken volgens de Arbeidstijdenwet?

Je mag 6 dagen per week werken volgens de Arbeidstijdenwet, zolang de rustregels kloppen. De wet noemt geen maximum aantal werkdagen per week, maar vraagt 36 uur aaneengesloten rust per week of 72 uur per 14 dagen, en maximaal 60 uur werk per week.

Bronnen

Wouter Kabbes

Geschreven door

Directeur en oprichter van Timebutler. Begon met een digitale prikklok na een discussie over overuren bij een vorige werkgever. Bouwt sinds 2015 samen met klanten aan Timebutler, voor uren, roosters en verlof in het mkb. Schrijft over de regels en de praktijk achter roosters, uren en verlof.

De gids ‘Waar moet een rooster aan voldoen? De regels en een checklist’ is gemaakt door Timebutler. Timebutler geeft MKB-werkgevers in Nederland en België grip op uren, roosters en verlof. Meer inzichten op timebutler.nl/rooster-maken/.

Klaar om te starten met Timebutler?

Grip op uren, roosters en verlof, binnen 5 minuten live.

30 dagen gratis, zonder betaalgegevens

Pushmelding van Timebutler dat het nieuwe rooster klaarstaat, met een dienst van 12:00 tot 20:00 in de bediening